اتصال الکتریکی به زمین (سیستم ارت): مهار کردن خطر الکتریسیته!
اهمیت سیستم ارتینگ در ایمنی و عملکرد تجهیزات الکتریکی
بیش از یک قرن است که استفاده از انرژی الکتریکی به جزء جدایی‌ناپذیر زندگی بشر تبدیل شده و انجام بسیاری از کارهای دشوار را آسان کرده است. امروزه، تصور زندگی بدون برق تقریباً غیرممکن است. با این حال، در کنار مزایای بی‌شمار برق، خطرات اجتناب‌ناپذیری نیز وجود دارد. از جمله برق‌گرفتگی، ناپایداری در شبکه برق، اتصال کوتاه و حتی آتش‌سوزی.
سیستم ارتینگ؛ راهکاری برای ایمنی در برابر خطرات برق
برای کاهش این خطرات، سیستم ارتینگ (Earthing System) یا پایانه ارت طراحی و به کار گرفته شده است.
زمین به دلیل خاصیت طبیعی خود، توانایی بالایی در جذب و خنثی‌سازی انرژی الکتریکی دارد؛ پدیده‌ای که در تخلیه صاعقه به‌وضوح مشاهده می‌شود. الهام از همین ویژگی باعث شد سیستم ارتینگ به‌عنوان یک راهکار حفاظتی استاندارد در صنعت برق توسعه پیدا کند.
رشد و گسترش سیستم‌های ارتینگ و نقش چاه ارت
با گسترش شبکه‌های تولید، انتقال و توزیع برق، نیاز به ایجاد چاه ارت و سیستم‌های زمین در تمامی تأسیسات به‌وجود آمد. امروزه سیستم ارتینگ در نیروگاه‌ها و پست‌های برق و همچنین در شبکه‌های مخابراتی و دیتا سنترها نقش حیاتی دارد.
استانداردها و الزامات سیستم ارتینگ
هر پایانه ارت باید بر اساس استانداردهای بین‌المللی و ملی طراحی و اجرا شود. ویژگی‌های اصلی یک سیستم ارتینگ استاندارد عبارتند از:
- طراحی بر مبنای کاربری مشخص
- رعایت استانداردهای معتبر (مانند IEEE Std 80, IEC 62561, EN 50522)
- استفاده از اجزای سازگار از نظر جنس و مقطع هادی‌ها
- تأمین مقاومت پایدار و مطمئن در برابر جریان‌های خطا
- طول عمر بالا و مقاومت در برابر خوردگی و پوسیدگی
اجزا و تجهیزات مورد استفاده در سیستم ارتینگ
برای اجرای صحیح و استاندارد سیستم ارتینگ، استفاده از تجهیزات زیر ضروری است:
- صفحه مسی و میله ارت (Earth Rod)
- تسمه و سیم‌های مسی یا گالوانیزه
- بست‌ها و کلمپ‌ها جهت اتصال ایمن
- مواد کاهنده مقاومت الکتریکی زمین (Bentonite، GIM و غیره)
- جوش احتراقی (Exothermic Welding) برای اتصالات دائم
این اجزا باید با دقت انتخاب شوند تا سیستم ارتینگ در برابر شرایط مختلف خاک و محیط دوام و کارایی لازم را داشته باشد.
پیشنهاد مطالعه بیشتر
برای آشنایی با انواع سیستم ارتینگ (TN-S، TN-C، TN-C-S، TT و IT) و جزئیات فنی آن‌ها می‌توانید به این صفحه مراجعه کنید.
همچنین برای دریافت مشاوره تخصصی در زمینه طراحی و اجرای سیستم ارتینگ، می‌توانید با مشاوران ما از طریق تلگرام، واتس‌اپ یا ایمیل در ارتباط باشید.
