ضریب کلاس حفاظت
از کلاس LPS مصوب پروژه انتخاب میشود.
| انتخاب / شرط | مقدار / رابطه |
|---|---|
| LPS I | 0.08 |
| LPS II | 0.06 |
| LPS III / IV | 0.04 |
با ثابتبودن سایر پارامترها، افزایش این ضریب، فاصله جداسازی را افزایش میدهد.
فاصله جداسازی ایمن s، فاصله محاسباتی لازم برای پیشگیری از جرقهزنی خطرناک میان اجزای حامل جریان صاعقه و بخشهای هادی مجاور است. این کمیت با درنظرگرفتن کلاس سیستم حفاظت صاعقه، محیط عایقی، سهم جریان در هر قطعه و طول واقعی مسیر هادی تا نزدیکترین مرجع همبندی معتبر یا شبکه اتصال زمین تعیین میشود. در نقطه ارزیابی، فاصله واقعی d باید شرط d > s را برآورده کند.
هندسه، محیط دیالکتریک و مرجع همبندی را تعیین کنید؛ همه طولها بر حسب متر هستند.
| قطعه مسیر | طول مسیر lj (m) | سهم جریان kc,j | حاصل kc,j × lj (m) |
|---|
مبنای پایه: IEC 62305-3:2024, 6.3.1, Eq. (5). سهم جریان با توجه به آرایش و شرایط تعریفشده پروژه تعیین میشود.
تعریف، مقدار و اثر هر پارامتر در یک قالب یکسان.
از کلاس LPS مصوب پروژه انتخاب میشود.
| انتخاب / شرط | مقدار / رابطه |
|---|---|
| LPS I | 0.08 |
| LPS II | 0.06 |
| LPS III / IV | 0.04 |
با ثابتبودن سایر پارامترها، افزایش این ضریب، فاصله جداسازی را افزایش میدهد.
محیط عایقی در فاصله میان هادی LPS و جزء هادی مقابل.
| انتخاب / شرط | مقدار / رابطه |
|---|---|
| هوا | 1 |
| بتن، آجر، چوب | 0.5 |
| پایه عایقی FRP / PE / PVC؛ طول حداقل 0.5 m | 0.7 |
| محیط دیالکتریک دیگر | ضریب اعلامشده سازنده |
در محیطهای سری، کمترین ضریب استفاده میشود. کاهش این ضریب، فاصله محاسباتی را افزایش میدهد.
در مسیر دارای چند قطعه، سهم جریان برای هر قطعه جداگانه منظور میشود.
| انتخاب / شرط | مقدار / رابطه |
|---|---|
| دو سازه با سیم هوایی | (h + c) / (2h + c) |
| حلقههای اتصال و شبکه منظم مش بام | ضرایب متناسب با آرایش |
| آرایش ویرایششده خارج از الگوی تقریب | 1؛ بدون احتساب کاهش جریان |
| مسیر عمومی | سهم مستند از تحلیل تفصیلی |
جابهجایی هادیها میتواند طول مسیر و اعتبار الگوی تقسیم جریان را تغییر دهد.
طول روی خود هادی LPS، از محل مجاورت در مسیر همبندی معتبر یا اتصال زمین.
| انتخاب / شرط | مقدار / رابطه |
|---|---|
| واحد | m |
| مسیر مستقیم | از هندسه تعریفشده |
| مسیر دارای تغییر جهت | طول واقعی اندازهگیریشده |
طول مسیر هادی، ارتفاع ساختمان و فاصله موجود تا جزء فلزی، سه کمیت متفاوتاند.
تعداد واقعی هادیهای نزولی متصل به شبکه؛ شامل هادیهای نزولی داخلی.
| انتخاب / شرط | مقدار / رابطه |
|---|---|
| ورودی | عدد صحیح مثبت |
| حداقل سهم جریان هادی نزولی در مش بام | kc,down ≥ 1/n |
| محل اتصال به شبکه | قابل جابهجایی روی شکل |
تعداد از ابعاد مش استخراج نمیشود. محل اتصال هر هادی در مسیر محاسبه اثر دارد.
فاصله میان هادی LPS و جزء هادی مقابل در نقطه مجاورت.
| انتخاب / شرط | مقدار / رابطه |
|---|---|
| واحد | m |
| معیار مقایسه | d > s |
| مبنای مقایسه | عدد پیش از گردکردن به میلیمتر |
این ورودی اختیاری است و برای مقایسه فاصله موجود با فاصله محاسباتی استفاده میشود.
ارتفاع ناحیه، فاصله قائم دو تراز اتصال است و در تعیین آرایش و سهم جریان به کار میرود. طول مسیر، طول روی خود هادی LPS از نقطه مجاورت تا مرجع همبندی است؛ برای هادی دارای تغییر مسیر باید اندازهگیری شود. فاصله موجود d، کوتاهترین فاصله در محل مجاورت تا جزء هادی مقابل است؛ این فاصله با s مقایسه میشود.
مرجع، نزدیکترین نقطهای روی مسیر است که اتصال همبندی واقعیِ جزء مورد بررسی به LPS یا شبکه اتصال زمین برقرار باشد. حلقهای که فقط هادیهای نزولی را به هم متصل میکند، بهتنهایی مرجع همبندی آن جزء نیست. ناحیهها از بالای سازه شمارهگذاری میشوند؛ انتخاب نقطه پایینتر، ضرایب ناحیهها را از ابتدا بازنشانی نمیکند.
بله. شرط n ≥ 4 و بازه ۳ تا ۲۰ متر برای c و h، شرط استفاده از تقریب آرایش چند هادی نزولی بدون حلقه میانی است؛ محدودیت عمومی ارتفاع ساختمان در استاندارد نیست. این ابزار ورودی را میپذیرد و وقتی تقریب قابل اعمال نباشد، بدون کاهش ناشی از تقسیم جریان، kc = 1 را برای قطعات مربوط به کار میبرد. برای نتیجه دقیقتر، سهم جریان حاصل از تحلیل تفصیلی را در مسیر عمومی وارد کنید. امکان ورود یک هادی نزولی بهمعنی تأیید تعداد هادیهای لازم برای اجرای هر نوع LPS نیست.
اندازه شبکه مش، فاصله هادیهای مجاور شبکه روی بام است؛ تعداد چشمهها همراه با این اندازه، ابعاد بام را تعیین میکند. تعداد هادیهای نزولی n مستقل است و در حداقل سهم جریان هادی نزولی، یعنی 1/n، اثر دارد. روش شبکه منظم مش بام، تقسیم جریان را از محل برخورد در شبکه منظم دنبال میکند و طول امتداد روی لبه بام را وارد جمع نمیکند. برای آرایش نامنظم، عدم پیوستگی حلقه پیرامونی یا اتصالهای متفاوت، حالت بدون کاهش جریان یا مسیر عمومی با تحلیل مستند مناسب است. چیدمان اولیه پیشنهادی است؛ محل اتصال هادیهای نزولی را روی شکل با پروژه تطبیق دهید. پس از ویرایش آرایش، مسیر اتصال واقعی دنبال میشود؛ کاهش جریان تنها در صورت انطباق با الگوی پشتیبانیشده اعمال میشود.
در حلقههای اتصال، نقطه سبز ارتفاع بررسی، دستگیره حلقه تراز اتصال و دستگیره افقی فاصله منظم هادیهای نزولی را تغییر میدهد. در آرایش چند هادی نزولی و دو سازه با سیم هوایی، ارتفاع گیرنده، فاصله هادیها و مرجع همبندی قابل تنظیماند. نشان صاعقه در این الگوهای عمودی به گره گیرنده متصل است؛ کشیدن آن ارتفاع همین تراز را تغییر میدهد. در مسیر عمومی، طول هر قطعه و محل بررسی روی مسیر ویرایش میشوند و ضرایب جریان واردشده حفظ میمانند. در مش بام، محل برخورد و محل اتصال هادیهای نزولی مستقلاً جابهجا میشوند؛ برای هندسه خارج از شرایط شبکه منظم پشتیبانیشده، سهم کامل جریان منظور میشود. نتیجه زنده پس از تکمیل ورودیها بهروز میشود.
تصحیح ارتفاع به ارتفاع محل از سطح دریا و تغییر استقامت دیالکتریک هوا مربوط است؛ ارتفاع ساختمان، پارامتر هندسی دیگری است. در IEC 60071-2:2023، بند ۷٫۲٫۲، ضریب K_a برای ولتاژ تحمل ایمپالس صاعقه در هوا از exp(H/8150) به دست میآید. تبدیل این ضریب به ضریب فاصله، به مشخصه شکاف بستگی دارد؛ گزینه مدل خطی هوا، برآورد مهندسی با فرض تناسب فاصله و ولتاژ تحمل است. برای محیط دیالکتریک جامد، ترکیبی یا آرایش ویژه، ضریب نهایی فاصله باید از ارزیابی همان پروژه یا داده معتبر محصول گرفته شود. در حالت شرایط مرجع، H فقط ثبت میشود و ضریب فاصله برابر ۱ است. عدد فرمول در ارتفاع بالاتر از ۴۰۰۰ متر، برونیابی است و بهتنهایی مبنای تأیید طراحی نیست.
صرف فلزی بودن یا پیوستگی عمودی ستونها کافی نیست. بند ۶٫۳٫۱ بین ستونهای پیوسته عمودیِ مورد استفاده بهعنوان هادی نزولی طبیعی، بدون همبندی افقی، و وجود شبکه همبندی مطابق IEC 62305-4:2024 بند ۵٫۳ تفاوت میگذارد. در حالت اول، فاصله کامل باید بررسی شود؛ در حالت دوم، بینیازی از فاصله جداسازی در شرایط بیانشده مطرح است. این ابزار از جنس سازه بهتنهایی، نتیجه صفر صادر نمیکند.
اگر بام فلزی پیوسته، گیرنده طبیعی واجد شرایط باشد، میتوان طول مسیر روی آن را طبق بند ۶٫۳٫۱ نادیده گرفت؛ مدل مشِ هادیهای مجزا را نباید خودکار به ورق فلزی یکپارچه تعمیم داد. برای هادی نزولی دارای عایق ویژه، فاصله جداسازی معادل و ضوابط نصب اعلامشده سازنده ملاک است. ضریب ۰٫۷ پایه عایقی، جایگزین مشخصات این محصول نیست.
افزایش فاصله، تغییر مسیر هادی یا تجهیز، و استفاده از LPS دارای جداسازی الکتریکی متناسب قابل بررسیاند. اگر راهکار همبندی انتخاب شود، جریان جزئی صاعقه، سطح مقطع و اتصالها و حفاظت سامانههای داخلی باید در طرح لحاظ شوند؛ اتصال یک سیم اضافی بهتنهایی راهحل کامل نیست. خطوط و اجزای هادی ورودی نیز در نقطه ورود به همبندی مستقیم یا اتصال از طریق SPD متناسب نیاز دارند.
نتیجه به نقطه مجاورت، مسیر و سناریوی برخورد انتخابشده مربوط است. برای طراحی باید سناریوهای مؤثر و نقاط بحرانی دیگر هم بررسی شوند. عدد اصلی تا میلیمتر رو به بالا نمایش داده میشود؛ مقایسه d و s با مقدار پیش از این گردکردن انجام میشود. فرض فعال، مبنای سهم جریان و هر تصحیح شرایط محل در جزئیات محاسبه ثبت میشوند.